Mijn overburen hebben een schema. Dat weet ik omdat ze in de flat waar ik woon, -lego’stenenbouwers herkennen dat-, tegelijkertijd ook mijn bovenburen zijn. Zaterdagmorgen is voor hen ‘huiskuismorgen’. Ik mag het meebeleven: ik hoor vanaf 08.30 uur de bewegingen gaan: dit is stofzuigen, dit is kattebak-schoonmaken - poes op de gang-, en dit is onvrede -soms hoor ik een krachtig woord. Ik heb de indruk dat het schema -de geplande werkelijkheid- regelmatig wringt met de realiteit van het moment.

Als ik eerlijk ben, mijn huis is weinig ordelijk. Ik hecht ook weinig aan ordening in huis want ik weet zelf moeiteloos alles te vinden. Dat zit in het hoofd. Maar het huis moet natuurlijk wel schoon zijn. Dus vandaag is het huiskuisdag. Ik besluit om met aandacht voor de beweging te gaan stofzuigen. En me, zo veel als mogelijk is, te richten op wat zich van moment tot moment aandient om te doen. Helemaal aanwezig bij de beweging zelf. Bij het uitladen van de vaatwasser, het dweilen van de trap - waarom heb ik die ooit wit geverfd?-, het verschonen van de lakens….

Een betere oefening in mindfulness is er niet : met aandacht voor de beweging schoonmaken. Alle aandacht gericht op wat je doet en tegelijkertijd op wat dat met je doet… die tweeledigheid….

Het wordt een mooie dag

Mindfulness’ Klok

Een programma voor op je computer : op vooraf bepaalde tijden klinkt een bel of gong. Het programma is ontwikkeld en wordt aangeboden door de Washington Mindfulness Community.
Klik hier voor het downloaden van de Mindfulness’ Klok.

Loopoefening : Stel je een madeliefje voor dat opbloeit uit iedere voetstap op het moment dat je voet de grond raakt. Je vrienden zullen overal waar jij loopt, hele bloemenvelden zien.

Thich Nhat Hanh

Vanmorgen zei iemand tegen mij dat vijftigers soms zo monomaan zijn. Niet saai, helemaal niet, maar ‘monomaan’. Het duurde even voor ik begreep wat hij bedoelde. En als ik het tot me door laat dringen en om me heen kijk, naar leeftijdgenoten, denk ik: nou, daar zit wel wat in…. En als ik naar mezelf kijk, nou….

Wat van belang is, is om bij jezelf te rade te gaan: wat doe ik nou eigenlijk allemaal op de automatische piloot? En daar dan in alle milde vriendelijkheid nieuwsgierig naar kijken…. hoe zit het eigenlijk bij mij. Dat is echt een ontdekkingstocht….

Bij aandachttraining staan we daar een aantal weken bij stil. En soms rol je dan van de ene verbazing in de andere….

Soms heb je gewoon geen aandacht voor de ander. Je voert wel een gesprek, maar je bent er niet echt bij. Toen ik nog in de politiek zat, had ik dat vaker. Dat is ook wel eigen aan de politiek, want daarin sta je voortdurend in de reactie-modus. Je bent er vooral om te reageren op… , om vragen te beantwoorden, soms met een microfoon onder de neus. Wat vindt u?

Dus onwillekeurig ben je tijdens het verhaal van iemand al bezig met de eigen reactie. Je luistert maar half. En dat is merkbaar voor de ander. Tegenwoordig geef ik workshops in receptief spreken en responsief luisteren (Insight Dialogue). Als je met aandacht spreekt vertrouw je erop dat de woorden die gezegd willen worden als vanzelf in je boven komen, je hoeft ze niet te ‘bedenken’, ze komen naar je toe. En als je met aandacht luistert richt je je op wat je waarneemt : de woorden die iemand zegt, de overige signalen die iemand geeft en wat die met je doen. In verbinding met de ander en tegelijkertijd in verbinding met jezelf.

En soms val ik dan weer terug. Zoals laatst in een gesprek met iemand. Die sprak mij er in alle vriendelijkheid naderhand op aan. En het klopte : ik was niet in verbinding. Dergelijke feedback is kostbaar. Dan staat er even een leermeester tegenover je. Iets om te koesteren.

‘Ik geloof dat een grasspriet niet minder is dan het dagwerk van de sterren,

En dat de termiet even volmaakt is, en een zandkorrel, en het ei van de winterkoning,

En de boomkikker is een chef-d’oeuvre voor het hoogste,

En de kruipende braamstruik verluchtigt de salons van de hemel,

En het kleinste scharnier in mijn hand beschaamt alle machines,

En de koe die met gebogen hoofd graast, overschaduwt elk standbeeld,

En de muis is mirakel genoeg om zestiljoen ongelovigen aan het wankelen te brengen,

En ik zou elke middag van mijn leven kunnen komen kijken naar het boerenmeisje dat water kookt in haar ijzeren ketel en zandtaartjes bakt.’

Walt Whitman, Leaves of Grass (1855) -[31], vertaling Hagar Peeters

Uit : Walt Whitman, Leaves of Grass / Grasbladen - vertaald door 22 dichters, Amsterdam, 2005, p.55

Gisteren werd bij mij een pakje bezorgd

De bel ging, -de hond vloog naar boven, rolde halverwege naar beneden, herstelde zich en klom zich werkenderweg weer op. Om vervolgens -nog meer gedreven dan voorheen- iedereen en alles op ‘de stoep’, met haar aanwezigheid te begroeten. De voordeur is nu eenmaal boven, in de gang.

niemand te zien, wel een doosje

Eind augustus was ik in Maastricht en daar ontdekte ik een winkel die ‘mijn’ geur had. Nou ja, niet op voorraad, maar wel op bestelling. Een winkel die als een van de weinigen in Nederland officieel de firma vertegenwoordigde waar de geur vandaan komt. En ik ben een redelijk trouw typje. Op meerdere fronten serieel monogaam. Tussen mijn 15de en 30ste jaar vergezelde mij : Fidgi - achteraf bezien, een geur van zwaarte en diep verlangen…  Laatst vroeg ik er nog naar, maar het merk is niet meer in de handel. Daarna klom ik in de allereerste geur van D&G (Dolce e Gabbana). Een ander werkwoord heb ik even niet. Indertijd waren het twee jonge mode-ontwerpers. Hun geur was eveneens vervat in een smalle, rechthoekige fles. Strakke vorm met ditmaal met een chique-rood kapje. Jaren later heb ik het subtiele verschil mogen ervaren tussen een geur die verlangen weerspiegelt, een geur waarvan jij besluit om je die eigen te maken (ik klim erin!) - en de geur die zich voegt naar jou (en waarin jij dus mag wonen).

Dat was na een ontmoeting in Antwerpen, in een smalle winkel, een pijpenlade, met een aantal pittbulls op zachte kussentjes achterin. En met -achteraf bezien- uitzonderlijke merken waar het gaat om ‘geur’. Een dierbare vriendin van mij duwde me erin : Nou jij! … En ik wist niet veel meer te zeggen tegen de mevrouw achter de toonbank dan:

eh … als u nu naar mij kijkt, wat past dan bij mij ..

Vakmanschap zegt dan genoeg

ik bedank beiden

In de westerse cultuur gaat het om doen, handelen, bezig zijn, zo niet met de handen - dan met het hoofd. In de oosterse cultuur is er het weet hebben van de paradox van het niet-handelen. Niet-handelen wil niet zeggen niets ‘doen’. Dat is heel iets anders. Er zijn grofweg twee soorten niet-handelen: in het ene geval verricht je geen naar buiten gerichte handeling (een vorm van mediteren) en in het andere geval is het zoiets als werken zonder inspanning te leveren: vanuit een vloeiende vanzelfsprekendheid het ‘doen’ laten ontstaan. Zien wat gedaan wil worden. En doen wat gedaan wil worden. In beide zit geen wilscomponent of doelgerichtheid. Het gaat moeiteloos. En beide vormen komen op hetzelfde neer. In beide manifesteert zich het ontluiken van het huidige moment.

‘Je kunt uitsluitend iets van waarde tot stand brengen als je inspanningen voortkomen uit niet-handelen en als je alle zorgen over het nut of de nutteloosheid ervan loslaat.‘

Jon Kabat-Zinn

uit : ‘Waar je ook gaat, daar ben je’, p. 54

In het westerse denken zit een opmerkelijke aanname over Tijd. Al vanaf onze geboorte worden we gemeten en moeten we op een bepaalde leeftijd dit en dat kunnen. Want dat is de norm. Mijn zoon tekende jaren achtereen strips. Over een mannetje dat graag ‘petesaminetee’ dronk en allerlei avonturen beleefde. In het bijzonder op het voetbalveld. Hij kon glunderen om dat woord, want niemand kende het. De personages bestonden uit twee cirkels, vier bezems, twee stippen en een halve maan waar grote ballonnen tekst uitkwam. …Tot op de dag dat de juf zei dat hij nu toch wel te oud was voor twee cirkels en vier bezems. Hij leerde in een rap tempo tekenen zoals het hoorde en daarmee was het striptekenen voorbij. Zo gaat dat bij ouder worden. Als je ‘het’ voor je 18de niet gedaan hebt, is er eigenlijk iets mis met je. Als je op je veertigste nog in een huurhuis zit ook. Als je op je vijftigste niet …., vul maar in…  We meten al van jongs-af-aan de kwaliteit van het eigen leven af aan wat ‘hoort’ bij onze leeftijd..

Sluipenderweg is onze blik zich gaan richten op wat tot nog toe niet bereikt is, nog niet ervaren. Vanuit een onbewuste en gaandeweg opgebouwd verlangen om ‘erbij’ te horen, iemand te zijn die deugt. Een verlangen naar erkenning en bevestiging. Als ik dit eenmaal gedaan heb, ervaren heb, gekregen heb, bereikt heb, dan….. hoor ik erbij, ben ik gelukkig, mag ik er zijn, doe ik het goed….

Het is een bijzondere oefening om stil te staan bij hoe het er nu op dit moment met je voorstaat, precies zoals het nu is -  wat verlang ik eigenlijk op dit moment zelf. Zonder er direct een oordeel over te hebben : met een milde blik observeren

-en als er een verlangen is, dat verlangen dan liefdevol benaderen: ah, interessant! er is kennelijk in mij dit verlangen

-en dan vriendelijk en mild het subtiele onderscheid aftasten tussen het verlangen zelf en het ‘onvervuld-zijn’ ervan..

-en wat dat met je doet