De film de Onrendabelen die vorige week vrijdag werd uitgezonden, maakt veel bij me los. Hoe komt het, vraag ik me af dat politici de werkelijkheid niet onder ogen willen zien, maar onder de vlag van ‘professionaliteit’ liever ‘besturen op afstand’. Hoe komt het dat ombudsman voor de zoveelste keer rapporteert over de jeugdzorg en er geen bestuurlijke aandacht is, laat staan de daadkracht om op uitvoeringsnivo eindelijk werk te maken van wat het meest belangrijk is: menselijk contact. Ik denk, als ik ook naar mezelf kijk in die periode, dat dat onder meer is ingegeven uit angst voor de werkelijkheid. Angst voor de rauwe realiteit, en het gevoel van machteloosheid. Laatst zei iemand tegen mij: het moet toch lekker zijn om als bestuurder aan de touwtjes te trekken? Maar dat gevoel hebben bestuurders niet -dat ze aan de touwtjes trekken. Iedereen denkt maar een radertje te zijn. Max Pam verwoordde dat treffend in het Buitenhof gisteren toen hij Balkenende’s voorliefde voor het woord ‘dynamiek’ belichtte. De premier houdt zichzelf en anderen voor dat zaken nu eenmaal een ‘eigen dynamiek’ kunnen hebben. De politiek is daarvan afhankelijk. Ook de beleidsmakers en mensen op uitvoeringsnivo voelen die afhankelijkheid. De onderlinge afhankelijkheid die we zo met elkaar hebben en koesteren, leidt tot een universeel gevoelen van machteloosheid. Die willen we niet kennen. Dan maar besturen op hoofdlijnen! Dan maar voortploeteren in excel!

Ik denk achteraf dat ik in sommige gevallen blind bleef uit angst. En mijn ongemak verhulde achter vergaderen over cijfers.